Obecność krwi i śluzu w kale zawsze powinna być powodem do niepokoju i zasięgnięcia porady lekarskiej. Zanim udamy się do lekarza, sprawdźmy, co może być tego przyczyną.
Objawy choroby jelit
Choroby jelit można uznać za jedne z najczęściej diagnozowanych schorzeń współczesnego świata. Sprzyjają temu siedzący tryb życia, brak odpowiedniej ilości aktywności fizycznej, przetworzone, niskiej jakości pożywienie, a nawet przewlekły stres. Zapalenie jelit dotyka obecnie około 50 tysięcy osób, co roku diagnozuje się około 700 nowych przypadków, a co najbardziej niepokojące — diagnozy coraz częściej, bo już w 25% przypadków, stawia się osobom młodym, do 18 roku życia.
Obecność świeżej krwi w kale wraz ze śluzem w stolcu może świadczyć o nieswoistym zapaleniu jelit, które znane jest pod dwiema postaciami: choroby Leśniowskiego-Crohna oraz wrzodziejącego zapalenia jelita grubego. Jest to grupa przewlekłych, nieuleczalnych schorzeń, których odpowiednio wczesna diagnostyka i wdrożenie właściwego leczenia pozwoli uniknąć dyskomfortu i pogorszenia jakości życia, który odczuwają chorujący.
Krwiste biegunki są rzadkością — najczęściej pojawia się niewielka ilość krwi i śluzu, co może zostać początkowo zignorowane przez pacjenta. Dlatego tak istotne jest obserwowanie wszystkich zmian w wyglądzie stolca oraz zwrócenie uwagi na towarzyszące objawy, takie jak bóle brzucha, uczucie wzdęć, utrata masy ciała czy przewlekłe zmęczenie. Te sygnały w połączeniu z obecnością krwi i śluzu powinny skłonić do niezwłocznej konsultacji lekarskiej.
Przyczyny nieswoistego zapalenia jelit
Przyczyny nieswoistego zapalenia jelit nie są do końca poznane, jednak z całą pewnością mają one czynnik genetyczny. U osób, u których w rodzinie zdiagnozowano wcześniej chorobę, istnieje większe prawdopodobieństwo zachorowania. Co więcej, wykryto kilka genów odpowiedzialnych za przewlekłe zapalenie jelit, co potwierdza dziedziczną predyspozycję do rozwoju schorzenia.
Kolejną przyczyną zachorowania jest czynnik immunologiczny — układ odpornościowy nie pracuje prawidłowo, niszczy własne komórki i tkanki, tworząc stany zapalne. Mechanizm ten przypomina reakcję autoimmunologiczną, w której organizm atakuje sam siebie, mylnie rozpoznając własne struktury jako obce zagrożenie.
Duże znaczenie dla rozwoju chorób przewlekłych układu pokarmowego mają, wspomniane wcześniej, czynniki środowiskowe. Do najważniejszych należą:
- antybiotykoterapia prowadzona bez należytej ostrożności
- złe nawyki żywieniowe, w tym nadmierne spożycie produktów wysoko przetworzonych
- przewlekły stres i napięcie emocjonalne
- siedzący tryb życia i brak regularnej aktywności fizycznej
- palenie tytoniu, które znacząco zwiększa ryzyko choroby Leśniowskiego-Crohna
Różnice między wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego a chorobą Leśniowskiego-Crohna
W przypadku wrzodziejącego zapalenia jelita grubego zapalenie dotyczy najczęściej odbytnicy i rozprzestrzenia się w sposób ciągły w kierunku bliższych odcinków okrężnicy. Zmiany zapalne obejmują wyłącznie błonę śluzową jelita grubego i mają charakter rozlany.
Natomiast w przypadku choroby Leśniowskiego-Crohna zmiany zapalne mogą dotyczyć całego układu pokarmowego, począwszy od jamy ustnej, aż po odbyt. Są to zmiany nieciągłe, o charakterze miejscowym, przedzielone odcinkami zdrowej tkanki. Przebieg jest wieloletni i przewlekły, z okresami zaostrzeń i remisji.
Charakterystyczne objawy różnicujące obie choroby
W przypadku wrzodziejącego zapalenia jelita grubego krew w kale jest bardzo częsta, towarzyszą temu bóle brzucha po lewej stronie, dość rzadko odnotowuje się zmiany w okolicy odbytu. Chorzy zgłaszają częste, naglące parcia na stolec, nawet w nocy.
Przy chorobie Leśniowskiego-Crohna krew w kale jest rzadziej obecna, bóle brzucha lokalizowane są po prawej stronie, często występują zmiany w okolicy odbytu, takie jak szczeliny, przetoki czy ropnie. Pacjenci mogą również cierpieć z powodu zmian pozajelitowych, obejmujących stawy, skórę czy oczy.
Ważne wskazówki diagnostyczne
Jeśli krwi w kale towarzyszy gorączka oraz bóle brzucha, to prawdopodobnie przyczyną tych objawów jest infekcja bakteryjna bądź wirusowa. Do najczęstszych patogenów wywołujących takie objawy należą bakterie z rodzaju Salmonella, Shigella, Campylobacter czy toksyczne szczepy Escherichia coli. W takich przypadkach konieczne jest wykonanie badania kału w kierunku obecności drobnoustrojów chorobotwórczych.
Innymi przyczynami mogą być uchyłki jelita, które z wiekiem pojawiają się u znacznej części populacji. Uchyłkowatość często przebiega bezobjawowo, ale w razie zapalenia może powodować krwawienie i dolegliwości jelitowe wymagające interwencji medycznej.
Kolejnym problemem mogą być polipy jelita grubego, które stanowią łagodne wyrośla błony śluzowej, ale mogą ulegać transformacji nowotworowej. Dlatego każdy przypadek krwawienia z dolnego odcinka przewodu pokarmowego powinien być zweryfikowany za pomocą kolonoskopii.
Nie można również wykluczyć raka jelita grubego, który stwierdza się u około 2% osób z widocznym krwawieniem. Nowotwór ten rozwija się powoli, często przez wiele lat nie dając żadnych objawów. Dlatego tak istotne są badania przesiewowe, szczególnie u osób po 50 roku życia oraz w przypadku występowania raka jelita grubego w rodzinie.
Co robić przy zauważeniu śluzu w kale
Jeśli zauważymy występowanie śluzu w kale, należy przede wszystkim zastanowić się nad częstotliwością wypróżnień w ciągu ostatnich dni. Należy przeanalizować, czy dokuczała nam biegunka, czy były obecne zaparcia. W takim przypadku obecność zwiększonej ilości śluzu jest całkowicie uzasadniona — jelito produkuje go więcej, aby ułatwić pasaż mas kałowych. Warto obserwować, czy w miarę upływu czasu jego ilość zmniejsza się wraz z normalizacją rytmu wypróżnień.
Jeśli jednak śluz utrzymuje się przez dłuższy czas, towarzyszy mu krew, bóle brzucha, utrata masy ciała lub zmiany w rytmie wypróżnień, konieczna jest konsultacja lekarska. Mogą to być objawy zespołu jelita drażliwego, nieswoistego zapalenia jelit, a nawet stanów przedrakowych wymagających pogłębionej diagnostyki.
Więcej informacji znajdziesz na lactoral.pl.
od jedzenia lub co gorsza od połykania orzechów, gdy ma się słabe jelita itd. może być krew w kale, ja kiedyś tak miałam i leczyłam się na wrzody a to po prostu nie gryzienie pokarmów było powodem!