Wymiana opon w samochodzie to nie tylko zamiana zimowych na letnie czy letnich na zimowe. To także konieczność przechowywania tych nieużywanych, które będą czekać kilka miesięcy na kolejną wizytę w serwisie samochodowym. Jak jednak powinno się zabezpieczać opony samochodowe? W jaki sposób prawidłowo je przechowywać?
- Przechowywać opony samodzielnie czy w serwisie samochodowym?
- Jak przygotować opony do przechowywania?
- Gdzie najlepiej przechowywać opony?
- Jak przechowywać same opony, a jak całe koła?
- Jakie są przydatne akcesoria do przechowywania opon i kół?
Samodzielne przechowywanie kontra profesjonalna przychowalnia
Wielu kierowców nie do końca wie, jak powinno się przechowywać opony samochodowe w sposób prawidłowy, albo nie ma do tego odpowiednich warunków. W takim przypadku można pomyśleć o skorzystaniu z coraz częściej pojawiających się opcji, bo przechowywanie opon oferują serwisy samochodowe. Zdecydowanie jest to zarówno wygodne, jak i bezpieczne. Dzięki temu nie musimy się martwić o to, czy po kilku miesiącach leżakowania, nasze opony nadal będą nadawać się do użytkowania.
Jeżeli jednak chcemy wymienione opony przechowywać osobiście, dobrze jest wiedzieć, jakich zasad powinno się przy tym przestrzegać. Dzięki temu unikniemy ewentualnych uszkodzeń, a same opony będą zdatne do użytku przez jeszcze długi czas. Koszty przechowalni w serwisie wahają się zazwyczaj od 80 do 150 złotych za komplet kół na sezon, co przy braku odpowiedniego garażu czy piwnicy stanowi rozsądną alternatywę.
Decyzja o wyborze pomiędzy samodzielnym przechowywaniem a skorzystaniem z usług serwisu zależy przede wszystkim od dostępności odpowiedniego pomieszczenia oraz od tego, czy jesteśmy w stanie zapewnić stabilne warunki temperaturowe i wilgotnościowe przez cały okres składowania. Profesjonalne przechowywanie eliminuje ryzyko błędów wynikających z nieznajomości procedur oraz gwarantuje ubezpieczenie na wypadek uszkodzenia kół.
Czyszczenie i konserwacja przed składowaniem
Zanim w ogóle schowamy nasze opony i zapomnimy o nich na kilka miesięcy, powinno się je odpowiednio przygotować na dłuższe leżakowanie. Przede wszystkim należy je wyczyścić przez umycie ogumienia i sprawdzenie jego stanu – jeżeli jest popękane, a bieżnik bardzo starty, opony trzeba będzie wymienić na nowe. Warto także opony zabezpieczyć, przez zastosowanie odpowiednich preparatów, dzięki którym stworzy się warstwę ochronną dla ogumienia przed szkodliwymi czynnikami zewnętrznymi. Przed schowaniem, opony powinny być także odpowiednio wysuszone. Można też zastosować specjalne worki ochronne.
Podczas mycia należy zwrócić uwagę na usunięcie wszelkich kamieni i zanieczyszczeń z bieżnika oraz resztek soli drogowej, która może przyspieszać proces starzenia się gumy. Szczególnie dokładnie trzeba oczyścić wypustki w bieżniku oraz rowki odprowadzające wodę, ponieważ nagromadzone w nich nieczystości mogą prowadzić do nierównomiernego ścierania się bieżnika po ponownym montażu. Po umyciu warto pozostawić opony do naturalnego wyschnięcia w przewiewnym miejscu przez minimum kilka godzin – wilgotne ogumienie schowane od razu do worka może pleśnieć lub ulegać korozji biologicznej.
Preparaty do konserwacji gumowych powierzchni tworzą na powierzchni opony elastyczną powłokę, która spowalnia utlenianie i zapobiega wysychaniu mieszanki. Ich stosowanie jest opcjonalne, ale znacząco wydłuża żywotność opon składowanych w mniej optymalnych warunkach. Nie należy jednak używać preparatów na bazie silikonu, które mogą zatykać mikroskopijne pory w gumie i utrudniać jej oddychanie, co w efekcie przyspiesza starzenie materiału.
Wymagania wobec pomieszczenia do składowania
Każdy, kto chce przechowywać opony powinien wiedzieć, gdzie powinno się to robić i jakie warunki spełniać. Przede wszystkim musi to być pomieszczenie suche, zacienione i o odpowiedniej temperaturze, która nie powinna przekraczać okolic 10 – 25 stopni Celsjusza. Dodatkowo opony powinny być umieszczone z dala od innych źródeł ciepła, kaloryferów czy rur. Należy też unikać zawilgocenia czy kontaktu z chemikaliami. Dla ułatwienia dobrze jest oznaczyć każdą oponę (LP, PP, LT, PT) i pamiętać, by nie kłaść ich bezpośrednio na betonie – lepiej podłożyć jakiś karton lub deski.
Wilgotność w pomieszczeniu nie powinna przekraczać 70%, ponieważ wyższa wilgotność powoduje kondensację pary wodnej na powierzchni gumy i może prowadzić do rozwoju pleśni oraz mikroorganizmów, które osłabiają strukturę materiału. Z kolei zbyt suche powietrze (poniżej 30% wilgotności) sprawia, że guma traci elastyczność i staje się krucha. Piwnice w starszych budynkach często mają problem z naturalną wentylacją – warto zainstalować prosty higrometr i w razie potrzeby stosować osuszacze powietrza.
Światło UV stanowi jeden z najpoważniejszych wrogów gumy – nawet krótkotrwała ekspozycja na bezpośrednie słońce może wywołać mikropęknięcia na powierzchni opony. Dlatego okna w pomieszczeniu do przechowywania powinny być zasłonięte lub zaciemnione, a najlepiej, jeśli magazyn w ogóle nie posiada naturalnego oświetlenia. Równie szkodliwe są wszelkie substancje chemiczne emitujące ozon – kompresor, spawarka, silniki elektryczne czy nawet stary lodówka mogą emitować związki przyspieszające starzenie gumy. Pomieszczenie powinno być także wolne od rozpuszczalników, lakierów, paliw i olejów, których opary wnikają w strukturę mieszanki gumowej i obniżają jej parametry.
Różnice między przechowywaniem samych opon i kompletnych kół
Sposób przechowywania opon i kół różni się między sobą. Zasada jest właściwie prosta – same opony powinny być przechowywane pionowo i raz na jakiś czas obracane o 90 stopni, najlepiej na odpowiednim stojaku. Takiego ogumienia nie powinno się wieszać na hakach czy kłaść poziomo, ponieważ doprowadzi to do deformacji.
W przypadku całych kół, czyli opon z felgami, doradza się przechowywanie ich w stosie jeden na drugim i oddzielone między sobą np. tekturą. Powinny też być oddzielone od podłoża, czyli umieszczone na tekturze lub na deskach. Całe koła można także powiesić na specjalnych hakach lub stojakach. Dlaczego nie należy stawiać ich pionowo? Pod wpływem ciężaru obręczy, opona jak i całe koło może się odkształcić.
Regularne obracanie samych opon jest niezbędne, ponieważ długotrwały kontakt z podłożem w tym samym miejscu powoduje spłaszczenie bieżnika i może prowadzić do trwałych deformacji bocznic. Częstotliwość obracania zależy od temperatury i wilgotności w pomieszczeniu – w optymalnych warunkach wystarczy robić to raz na 4-6 tygodni, natomiast w mniej sprzyjających warto skrócić ten okres do 2-3 tygodni. Idealne rozwiązanie to ustawienie opon na specjalnym stojaku, który pozwala im opierać się tylko krawędzią bieżnika, minimalizując powierzchnię kontaktu.
Wysokość stosu przy przechowywaniu kompletnych kół nie powinna przekraczać czterech sztuk – wyższy stos może spowodować odkształcenie dolnych opon na skutek nadmiernego nacisku. Warto też zadbać o to, by koła nie stykały się bezpośrednio metalowymi częściami felg, ponieważ twarde krawędzie mogą wgnieść się w bok opony. Dlatego pomiędzy kolejne koła wkłada się warstwę tektury lub specjalne przekładki piankowe.
Pomocne rozwiązania i produkty
Możliwości przechowywania opon i kół jest kilka i choć najczęściej ludzie korzystają z prostych rozwiązań jak worki foliowe czy tekturowe opakowania, na rynku można znaleźć całą gamę przydatnych akcesoriów. Wśród nich wymienia się przede wszystkim specjalne worki, do których chowa się opony czy koła, regały na opony czy haki na opony i koła. Rzecz jasna nie powinno się zapomnieć także o specjalnych preparatach i kosmetykach samochodowych, które zabezpieczą opony przed niesprzyjającymi warunkami.
Worki do przechowywania opon dzieli się na jednorazowe foliowe oraz wielokrotnego użytku, wykonane z tkaniny lub włókniny. Te drugie są droższe (ok. 30-50 zł za sztukę), ale pozwalają gumie na oddychanie i ograniczają skraplanie się wilgoci wewnątrz. Foliowe worki można stosować tylko wtedy, gdy opona jest całkowicie sucha – w przeciwnym razie zamknięta wilgoć doprowadzi do powstania pleśni. Worki tkaninowe często mają etykiety lub okienka przezroczyste, co ułatwia identyfikację opon bez konieczności ich wyciągania.
Regały na opony to rozwiązanie szczególnie wygodne dla osób posiadających kilka kompletów kół lub użytkujących więcej niż jeden samochód. Regały ścienne zajmują niewiele miejsca i pozwalają na składowanie opon w sposób zapewniający swobodny dostęp powietrza do każdej z nich. Ceny takich konstrukcji zaczynają się od około 100 złotych za proste modele, a dochodzą do kilkuset złotych za systemy z regulacją szerokości półek i metalową konstrukcją.
Haki ścienne do zawieszania kompletnych kół to najtańsze akcesorium (często poniżej 20 zł za parę), które jednak wymaga solidnego zamocowania w ścianie z cegły lub betonu. Niedopuszczalne jest montowanie haków w ścianach z płyt gipsowo-kartonowych bez zastosowania odpowiednich kotew rozporowych – ciężar koła z felgą może wynieść nawet 20-25 kg i łatwo wyrwie słabo osadzone kołki. Przy zawieszaniu należy zadbać o to, by obręcz felgi nie ocierała się o ścianę ani o inne koło, co mogłoby uszkodzić lakier.
Preparaty silikonowe i gumowe do konserwacji opon warto kupować w specjalistycznych sklepach motoryzacyjnych, unikając uniwersalnych produktów dostępnych w dyskontach. Profesjonalne środki zawierają inhibitory utleniania oraz substancje zmiękczające, które przywracają elastyczność starzejącej się gumie. Przed zastosowaniem każdego preparatu należy zapoznać się z instrukcją producenta – niektóre wymagają wyschnięcia przez kilka godzin przed założeniem worków, inne można aplikować bezpośrednio przed zabezpieczeniem opony.