Jak zrobić screena na laptopie, na telefonie, a jak na tablecie?

W dobie nowoczesnych technologii i bardzo szybkiego przepływu informacji potrzebujemy czasem szybko zapisać to, co pojawia się na ekranach naszych sprzętów elektronicznych. Do tego bardzo przydaje się funkcja print screen.

Print screen, screenshot, a po polsku zrzut ekranu, polega na przeniesieniu do pliku graficznego obrazu ekranu — czyli tego, co aktualnie widzimy na naszym laptopie, telefonie czy tablecie. Zazwyczaj przydaje się do zachowania w formie graficznej jakiejś nietrwałej sytuacji na ekranie.

Na laptopie na przykład może szybko pojawiać się komunikat o błędzie, którego nie rozumiemy. Tu przyda się funkcja print screen. Po jej użyciu będziemy mogli wysłać zrzut z ekranu do osoby, która będzie nam pomagała w rozwiązaniu problemu. Często także przydaje się wykonywanie screenshotów z filmów, gier i stron internetowych — szczególnie gdy potrzebujemy udokumentować cenę oferty, fragment artykułu lub wizualizację interfejsu.

Zrzut ekranu na laptopie — klawisz Prt Sc i alternatywy

Aby skorzystać z tej funkcji, musimy przede wszystkim odnaleźć odpowiedni klawisz na klawiaturze naszego laptopa. Jest on zawsze oznaczony skrótem Prt Sc (Print Screen). W różnych laptopach może znajdować się w różnych miejscach, natomiast zawsze szukajmy go w górnym rzędzie klawiszy, po prawej stronie. Bardzo często mieści się nad klawiaturą numeryczną lub w sąsiedztwie klawisza F12.

Gdy już widzimy przycisk, klikamy go. Jeśli na klawiszu nazwa Prt Sc występuje razem z inną, np. END lub Insert, musimy wcisnąć jednocześnie klawisze Prt Sc i FN. FN znajdziemy w dolnym wierszu klawiatury, niedaleko spacji, zazwyczaj po lewej stronie.

Po naciśnięciu klawisza (bądź klawiszy) zrzut z całego naszego ekranu przeniesie się do schowka systemowego. Wtedy możemy wkleić go do programu, który służy do edycji obrazu, np. WordPad, Paint lub bardziej zaawansowanego GIMP. Możemy to zrobić przy użyciu skrótu klawiaturowego Ctrl + V lub za pomocą prawego przycisku myszki i opcji Wklej. W tych programach możemy przyciąć obraz, zmienić jego rozmiar, dodać adnotacje czy strzałki wskazujące konkretny element. Na koniec zapisujemy plik pod dowolną nazwą, najlepiej w formacie JPG (uniwersalny, mały rozmiar) lub PNG (bezstratny, lepszy do screenshotów z tekstem).

Jeśli chcemy zrobić screen jedynie z obszaru aktywnego okna, kliknijmy kombinację klawiszy Alt + Prt Sc. Dzięki temu unikniemy przechwytywania całego pulpitu — szczególnie przydatne, gdy pracujemy na wielu monitorach lub mamy otwartych wiele programów jednocześnie.

Istnieje alternatywne narzędzie do wykonywania zrzutów z ekranu. Jest to opcja Wycinanie (Snipping Tool), którą znajdziemy w menu Start, w Akcesoriach (w Windows 10 i 11 jako Narzędzie Wycinanie lub Wycinek i Szkic). Aby zrobić print screen, uruchamiamy narzędzie, zaznaczamy odpowiedni obszar myszką (prostokątny, dowolny kształt lub pełny ekran), po czym pojawi się on w oknie narzędzia. Tu możemy go edytować długopisem, mazakiem, zapisać w kilku podstawowych formatach (PNG, GIF, JPG) lub od razu wysłać mailem.

W najnowszych wersjach Windows (10, 11) dostępny jest także skrót Win + Shift + S, który aktywuje tryb wycinania ekranu — po zaznaczeniu obszaru zrzut trafia do schowka i centrum powiadomień, skąd możemy go edytować lub zapisać.

Screenshot w telefonie i tablecie — systemy i metody

W przypadku telefonu i tabletu wykonanie zrzutu z ekranu przebiega praktycznie tak samo. Przede wszystkim zależy to od oprogramowania i modelu sprzętu. W niektórych najnowszych telefonach i tabletach możemy mieć już zainstalowaną specjalną opcję do zrobienia print screena, najczęściej w menu wyłączania urządzenia lub w rozsuwanym pasku szybkich ustawień (np. ikona „Przechwytywanie ekranu” obok Wi-Fi i Bluetooth).

Co zrobić, jeśli nie posiadamy tej opcji, a chcemy wykonać zrzut ekranu? Poniżej przedstawiamy metody dla najpopularniejszych systemów operacyjnych — każdy z nich ma swoją specyfikę i wymagania sprzętowe.

Android nowszy niż Gingerbread — kombinacje przycisków

Jeżeli system operacyjny naszego telefonu bądź tabletu to np. Ice Cream Sandwich, Jelly Bean, KitKat, Lollipop, Marshmallow, Oreo, Pie lub nowsze (Android 10, 11, 12, 13, 14), to sprawa jest bardzo prosta. Najczęściej zrzut z ekranu zrobimy poprzez przytrzymanie przez około dwie sekundy przycisków blokady i zmniejszania głośności. Warto zaznaczyć, że to właśnie zmniejszania (nie zwiększania) — to najczęściej spotykana kombinacja w urządzeniach z Androidem od wersji 4.0 wzwyż.

Powinien wtedy pojawić się dźwięk migawki aparatu, błysk ekranu, a screen znajdziemy w galerii (folder Screenshots lub Zrzuty ekranu). Czasem kombinacje przycisków będą się odrobinę różniły. Mogą to być połączenia przycisków blokady i guzika Home lub głośności i Home (ta opcja szczególnie dotyczy Samsungów z serii Galaxy S, starszych modeli Galaxy A oraz Galaxy Note). W telefonach z zaawansowanymi funkcjami możemy także spotkać gestowe metody screenshota — np. przesunięcie krawędzią dłoni po ekranie (Samsung) lub stuknięcie trzema palcami (Xiaomi, Huawei).

Warto pamiętać, że w niektórych modelach (szczególnie chińskich producentów) istnieje opcja długiego screenshota (scrolling screenshot), pozwalająca przechwycić całą stronę internetową lub długą konwersację — po wykonaniu standardowego zrzutu wystarczy kliknąć ikonę „Przechwyć więcej” lub „Scroll”.

Android Gingerbread lub starszy — dedykowane aplikacje

W tym przypadku samo urządzenie nie posiada opcji zrzutu z ekranu i dlatego trzeba zainstalować sobie specjalną aplikację. Wystarczy jej poszukać w sklepie internetowym Androida (Google Play) i zainstalować na telefon. Najpopularniejsze darmowe aplikacje do screenshotów to Screenshot Easy, Screen Master czy Super Screenshot.

Uwaga: niektóre z tych aplikacji wymagają uprawnień root (dostępu administratora), co wiąże się z utratą gwarancji i potencjalnym ryzykiem dla bezpieczeństwa urządzenia. Jeśli planujemy rootowanie telefonu, warto wcześniej wykonać pełną kopię zapasową danych i dokładnie zapoznać się z instrukcją dla naszego modelu.

Alternatywnie możemy podłączyć telefon do komputera i wykonać zrzut ekranu przy użyciu oprogramowania ADB (Android Debug Bridge) — metoda bardziej zaawansowana, ale nie wymagająca roota.

iOS — przycisk zasilania i Home

Użytkownicy iPhone’ów, iPadów oraz iPodów Touch mogą wykonać zrzut z ekranu w zależności od modelu urządzenia:

• iPhone z przyciskiem Home (modele do iPhone 8 włącznie, iPady starsze niż iPad Pro 2018) — naciśnięcie i przytrzymanie przycisku zasilania z równoczesnym, szybkim naciśnięciem przycisku Home.
• iPhone bez przycisku Home (od iPhone X wzwyż, nowsze iPady Pro) — jednoczesne naciśnięcie przycisku zasilania (z boku) i przycisku zwiększania głośności.

Po wykonaniu screenshota w lewym dolnym rogu ekranu pojawi się miniatura obrazu. Możemy ją natychmiast edytować (przycinać, dorysowywać adnotacje, dodawać tekst), udostępnić lub po prostu ją zignorować — wtedy zrzut automatycznie zapisze się w Zdjęciach, w albumie Zrzuty ekranu.

W iOS możliwe jest także wykonanie zrzutu całej strony (pełny scroll strony WWW) — po wykonaniu standardowego screenshota w Safari klikamy na miniaturę, przechodzimy do zakładki „Cała strona” i zapisujemy jako PDF.

Telefon z systemem Windows 8 i 8.1

Niestety system Windows Phone 7 oficjalnie nie uwzględnia opcji zrzutu z ekranu, natomiast przy Windowsie 8 możemy to zrobić poprzez przyciśnięcie i przytrzymanie przycisków Start oraz zasilania. W przypadku wersji 8.1 to samo wykonujemy z przyciskami zasilania i zwiększania głośności.

W najnowszym systemie Windows 10 Mobile (obecnie już niewspieranym) metoda pozostała taka sama jak w wersji 8.1. Zrzuty ekranu zapisywane są w folderze Zrzuty ekranu w aplikacji Zdjęcia. Warto pamiętać, że Microsoft zakończył wsparcie dla Windows Phone, więc użytkownicy tych urządzeń mogą mieć ograniczoną funkcjonalność i bezpieczeństwo.

Tablet z systemem operacyjnym Windows

Print screena zrobimy, gdy przytrzymamy przycisk Windows (znajdujący się pod ekranem jako fizyczny przycisk z logo systemu) jednocześnie z przyciskiem zmniejszania głośności. Ekran powinien na chwilę przyciemnić się, co potwierdzi wykonanie zrzutu.

W tabletach z pełnym systemem Windows 10 lub Windows 11 (nie Windows RT) mamy do dyspozycji wszystkie metody dostępne na laptopach i komputerach stacjonarnych — klawisz Prt Sc (jeśli podłączymy klawiaturę), Narzędzie Wycinanie, skrót Win + Shift + S oraz dedykowane aplikacje zewnętrzne typu Lightshot, Greenshot czy ShareX.

Warto także wiedzieć, że w trybie tabletu Windows 10/11 możemy wykonać screenshot gestami — wystarczy przycisnąć jednocześnie fizyczne przyciski Windows i zmniejszania głośności (podobnie jak w smartfonach). Zrzut zostanie automatycznie zapisany w folderze Obrazy > Zrzuty ekranu.

W przypadku gdy te metody nie zadziałają, najlepiej wejdźmy na stronę producenta naszego sprzętu i zapytajmy o sposób, w jaki możemy skorzystać z opcji print screen. Każdy producent (Lenovo, HP, Dell, Asus, Acer, Huawei, Samsung) może zaimplementować własne rozwiązania programowe — czasem dodatkowy przycisk w pasku powiadomień, czasem własną aplikację do screenshotów z rozszerzonymi funkcjami (np. nagrywanie ekranu, długie screeny, automatyczne rozpoznawanie tekstu OCR).